Göç Araştırmaları Derneği’nden Yeni Rapor: Türkiye’de Göç Karşıtı Söylemin Yükselişi Üzerine Sosyal Ağ Analizi
Göç Araştırmaları Derneği (GAR), Friedrich-Ebert-Stiftung (FES) Türkiye Ofisi iş birliğiyle hazırlanan “Türkiye’de Göç Karşıtı Söylemin Yükselişi: Bir Sosyal Ağ Analizi” başlıklı rapor yayınlandı.
Bu kapsamlı rapor, 2016–2023 yılları arasında sosyal medya platformu X’te (eski adıyla Twitter) dolaşıma giren göçmen karşıtı söylemleri incelemektedir. Çalışma, #SuriyelilerSuriyeye, #SuriyelilerDefolsun, #ÜlkemdeSuriyeliİstemiyorum ve #SuriyelilerGeriDönsün etiketleri üzerinden yürütülen dijital tartışmaları analiz ederek temel bir soruya yanıt aramaktadır:
“Göçmen karşıtı söylemler kimler tarafından ve nasıl yayılıyor?”
Raporun Temel Bulguları
- Elit Odaklı Bir Dönüşüm:
Göçmen karşıtı söylemler, sıradan yurttaşların kendiliğinden tepkilerinden ziyade, siyasal bağlantılı ve organize aktörler tarafından yönlendirilmiştir. Özellikle Zafer Partisi’nin 2021’de kurulması, bu söylemleri kurumsallaştıran bir dönüm noktası olmuştur. - Siyasal Yoğunluk ve Hedef Odaklı Söylem:
Söylemler, devlet kurumları ve siyasal figürler etrafında yoğunlaşarak göç konusunu doğrudan siyasal hesaplaşmanın bir aracına dönüştürmüştür. - Olay Odaklı Dalgalar:
2019 yerel seçimleri, 2023 genel seçimleri ve Şubat 2023 depremleri sırasında söylemde keskin artışlar gözlenmiştir. Bu durum, göçmen karşıtı söylemin siyasal rekabet ve kriz dönemlerinde stratejik biçimde yoğunlaştığını göstermektedir. - Sloganlarda Yoğunlaşma:
#SuriyelilerSuriyeye etiketi zamanla diğerlerini gölgede bırakarak göçmen karşıtı diskurun merkezi hâline gelmiştir. - Vatandaşların Pasif Konumu:
Çoğu kullanıcı bu söylemlere maruz kalan pasif bir izleyici konumundadır; aktif paylaşım yapanlar çoğunlukla siyasal veya örgütlü hesaplardan oluşmaktadır.
Rapor, Türkiye’deki göçmen karşıtı söylemleri yaygın toplumsal öfkenin değil, politik olarak yönlendirilmiş ve dijital olarak örgütlenmiş bir olgunun sonucu olarak değerlendirmektedir.
Bu bakış açısı, yanlış bilgilendirme, siyasal kutuplaşma ve kriz dönemlerinde günah keçisi yaratma pratiklerinin dijital ortamda nasıl yeniden üretildiğini göstermekte; göç tartışmalarının yalnızca toplumsal değil, aynı zamanda siyasal stratejilerle biçimlendirildiğini ortaya koymaktadır.
Politika Önerileri
- Hukuki korumaların güçlendirilmesi ve sistematik ayrımcılığın önlenmesi,
- Sivil toplum ve akademinin yanlış bilgilendirmeyle mücadelede daha etkin rol üstlenmesi,
- Göçmenler ve ev sahibi toplumlar arasında dayanışma ve diyalogun teşvik edilmesi,
- Medya okuryazarlığının artırılması ve kalıp yargıların sorgulanması.
Raporun tamamına buradan ulaşabilirsiniz: [Rapor Linki]
